Hormonalna terapia zastępcza a ryzyko udaru niedokrwiennego mózgu

Tom 5, Nr 1 (2009) Artykuł przeglądowy Opublikowany online: 2009-03-27 Hormonalna terapia zastępcza a ryzyko udaru niedokrwiennego mózgu Pol Przegl Neurol 2009;5(1):32-38. Streszczenie Kobiety w okresie przed menopauzą cechuje niższe ryzyko wystąpienia udaru niedokrwiennego mózgu (UNM) oraz zawału serca. W dużej mierze zjawisko to wiąże się z ochronnym oddziaływaniem estrogenów na ścianę naczyniową. Po menopauzie ryzyko wystąpienia chorób naczyniowych wzrasta. Ze względu na wydłużenie życia populacji szacuje się, że w najbliższych latach liczba kobiet w okresie pomenopauzalnym będzie się szybko zwiększała. W związku z tym duże nadzieje pokładano w hormonalnej terapii zastępczej (HTZ), która teoretycznie mogłaby opóźnić rozwój związanych z wiekiem powikłań miażdżycy, takich jak UNM i zawał serca. Jednak w badaniach epidemiologicznych, przeprowadzonych w ostatnich latach, wykazano, że HTZ nie tylko nie chroni przed UNM i zawałem serca, ale może nawet zwiększać ryzyko ich wystąpienia. Spowodowało to radykalną zmianę poglądów międzynarodowych grup eksperckich. W poniższym artykule podano podstawowe informacje o biologii przekwitania kobiety, wpływie HTZ na układ naczyniowy oraz wnioski płynące z wieloośrodkowych badań nad profilaktycznymi zastosowaniami HTZ. Omówiono wady i możliwe korzyści zdrowotne związane z jej stosowaniem. W podsumowaniu autorzy cytują zalecenia polskich, europejskich i amerykańskich grup eksperckich, w których zgodnie stwierdzono, że obecnie nie zaleca się stosowania HTZ - zarówno w pierwotnej, jak i wtórnej profilaktyce UNM. Ze względu na złożoność zagadnienia oraz ciągle niepełną wiedzę w tym zakresie konieczne są dalsze badania nad wpływem terapii hormonalnych na rozwój miażdżycy i jej powikłania. Jednak w badaniach epidemiologicznych, przeprowadzonych w ostatnich latach, wykazano, że HTZ nie tylko nie chroni przed UNM i zawałem serca, ale może nawet zwiększać ryzyko ich wystąpienia. Spowodowało to radykalną zmianę poglądów międzynarodowych grup eksperckich. W poniższym artykule podano podstawowe informacje o biologii przekwitania kobiety, wpływie HTZ na układ naczyniowy oraz wnioski płynące z wieloośrodkowych badań nad profilaktycznymi zastosowaniami HTZ. Omówiono wady i możliwe korzyści zdrowotne związane z jej stosowaniem. W podsumowaniu autorzy cytują zalecenia polskich, europejskich i amerykańskich grup eksperckich, w których zgodnie stwierdzono, że obecnie nie zaleca się stosowania HTZ - zarówno w pierwotnej, jak i wtórnej profilaktyce UNM. Ze względu na złożoność zagadnienia oraz ciągle niepełną wiedzę w tym zakresie konieczne są dalsze badania nad wpływem terapii hormonalnych na rozwój miażdżycy i jej powikłania. Słowa kluczowe: hormonalna terapia zastępczaudar mózgukobietyczynniki ryzykamenopauza